Jaka kołdra na zimę - puchowa, wełniana, antyalergiczna czy obciążeniowa?
Jaka kołdra na zimę? Do chłodnej sypialni najlepiej sprawdza się kołdra puchowa w klasie zimowej, bo daje najwięcej ciepła przy najmniejszej wadze. W ogrzewanym mieszkaniu lepiej wybrać lżejszy puch, wełnę albo kołdrę 4 pory roku z odpinaną warstwą, a dla alergika kołdrę antyalergiczną, którą można prać w 60°C. Kołdra obciążeniowa służy do czego innego niż ogrzewanie - o jej wyborze decyduje ciężar.
Czego dowiesz się z lektury?
- Pod kołdrą przy prawidłowym śnie panuje mikroklimat około 32-34°C i 40-60% wilgotności. W warunkach domowych sen zaburza przede wszystkim przegrzanie, bo chłód pod dobrą kołdrą nie zmienia faz snu.
- Średnia temperatura ogrzewania w domach w Unii Europejskiej przekracza 22°C. W takim mieszkaniu pełna kołdra zimowa często grzeje za mocno, a kołdra całoroczna albo 4 pory roku lepiej trafia w warunki.
- Liczba cuin, na przykład 600 cu.in., opisuje jakość puchu, czyli to, ile miejsca zajmuje uncja wypełnienia. O cieple kołdry decyduje ilość puchu i klasa ciepła - letnia, całoroczna albo zimowa.
- Roztocza giną w wodzie o temperaturze 55°C i wyższej, a pranie w 30-40°C zabija ich zaledwie kilka procent. Kołdry antyalergiczne znoszą pranie w 60°C, a kołdra 4 pory roku z oferty sklepu - nawet w 90°C.
- Kołdra 4 pory roku to dwie osobne kołdry spinane napami, na przykład 120 g/m² i 350 g/m². Kołdra DUO też ma dwie warstwy, ale zszyte na stałe na krawędziach, więc nie da się ich rozdzielić.
Przeczytaj również
- Kołdra obciążeniowa - jak działa i jak dobrać wagę dla dziecka i dorosłego?
- Jak prać kołdrę i poduszkę z pierza? Temperatura, program i suszenie
- Bawełna egipska, perkal czy flanela - jak wybrać materiał pościeli bawełnianej?
- Jakie wypełnienie poduszki wybrać - puch, pierze, silikon czy pianka?
- Jaki koc wybrać - bawełniany, z mikrofibry czy poliestrowy?
Jak dobrać kołdrę na zimę do temperatury w sypialni?
Kołdrę na zimę dobiera się do temperatury w sypialni i do tego, czy śpiący marznie, czy się poci. Kalendarz ma tu mniejsze znaczenie, niż sugeruje podział na kołdry letnie i zimowe.
Zadaniem kołdry jest utrzymanie mikroklimatu między ciałem a przykryciem. W badaniach snu Kazue Okamoto-Mizuno i Koh Mizuno temperatura w tej warstwie przy prawidłowym śnie wynosi około 32-34°C, a wilgotność względna 40-60%. Wilgotność powyżej 70% wiąże się już z zaburzeniami snu.
Ten sam przegląd badań zwraca uwagę na rzecz mało oczywistą. W warunkach domowych, gdy śpi się w piżamie i pod kołdrą, fazy snu zaburza ciepło, a chłód ich nie zmienia. Za ciepła kołdra podnosi temperaturę pod przykryciem, ciało zaczyna się pocić, wilgotność rośnie i pojawiają się wybudzenia.
Chłodu nie można jednak lekceważyć. Autorzy zaznaczają, że zimno wpływa w czasie snu na pracę serca, nawet gdy śpiący go nie odczuwa, i że zimą temperatura w sypialni powinna być wyższa niż 10°C.
Według Międzynarodowej Agencji Energetycznej i Komisji Europejskiej średnia temperatura ogrzewania w domach w Unii Europejskiej przekracza 22°C. W mieszkaniu z centralnym ogrzewaniem pełna kołdra zimowa bywa więc za ciepła. Lepszy komfort cieplny daje wtedy kołdra całoroczna albo zestaw 4 pory roku, w którym jedną warstwę można odpiąć.
Z tego wynika prosta diagnoza. Kto marznie mimo ogrzewania albo śpi w chłodnym pokoju, potrzebuje więcej wypełnienia albo cieplejszego rodzaju wypełnienia. Kto budzi się spocony, powinien najpierw zejść o klasę ciepła niżej, a dopiero potem szukać wypełnienia, które lepiej radzi sobie z wilgocią.
Pościel flanelowa daje cieplejszy pierwszy kontakt ze skórą, bo drapana bawełna ma puszystą powierzchnię. Pomaga, gdy pod kołdrą jest tylko trochę za chłodno, ale nie zastąpi grubszego wypełnienia. Różnice między flanelą, perkalem i satyną opisuje tekst Bawełna egipska, perkal czy flanela - jak wybrać materiał pościeli bawełnianej?
Czym różnią się wypełnienia kołder zimą?
Wypełnienia kołder różnią się tym, ile powietrza zatrzymują na gram, ile wilgoci wiążą i w jakiej temperaturze można je prać. Te trzy cechy sprawiają, że rodzaj wypełnienia dobiera się do konkretnej sypialni i konkretnej osoby.
Ciepło kołdry bierze się z nieruchomego powietrza uwięzionego w wypełnieniu. Puch zatrzymuje go najwięcej na gram, pióra i włókna syntetyczne mniej.
Inaczej wygląda sprawa wilgoci. Wełna wiąże w strukturze włókna kilkanaście procent wody w stosunku do swojej suchej masy, a poliester ułamek procenta - umowne wartości z amerykańskiej normy tekstylnej ASTM D1909 to 13,6% dla wełny i 0,4% dla poliestru. Para wodna spod kołdry syntetycznej musi więc przejść przez przestrzenie między włóknami i przez poszycie, dlatego taka kołdra nie powinna być cieplejsza, niż wymaga temperatura w pokoju.
| Wypełnienie | Skąd bierze się ciepło? | Jak radzi sobie z wilgocią? | Czy kołdrę można wyprać w domu? | Kiedy sprawdza się zimą? |
|---|---|---|---|---|
| Puch | Z powietrza uwięzionego między puszystymi skupiskami puchu - najwięcej ciepła na gram wypełnienia | Wiąże wilgoć i oddaje ją przez przewiewne, bawełniane poszycie; długo zawilgocony traci sprężystość | Tak, na programie delikatnym w 30-40°C; najtrudniejsze jest dokładne wysuszenie | W chłodnej sypialni, u osób, które marzną, i u tych, którzy chcą lekkiej kołdry |
| Półpuch | Z mieszanki puchu i piór - pióra zatrzymują mniej powietrza, więc kołdra jest cięższa przy tym samym cieple | Podobnie jak puch | Tak, tak samo jak kołdra puchowa | Gdy ma być ciepło, a cięższe przykrycie jest zaletą |
| Wełna owcza | Z karbikowanych włókien, które tworzą sprężystą, gęstą warstwę powietrza | Wiąże wilgoć we wnętrzu włókna i oddaje ją do powietrza | Tak, w pralce, ale według karty produktu bez wirowania i bez suszarki bębnowej | W ogrzewanej sypialni i u osób, które pocą się w nocy |
| Włókno syntetyczne w kołdrze antyalergicznej | Z puszystych włókien silikonowych; ciepło rośnie razem z gramaturą | Prawie nie chłonie wody - wilgoć odprowadza struktura wypełnienia i poszycie | Tak, w 60°C, a część kołder w 90°C | U alergików, dzieci i wszędzie tam, gdzie kołdrę pierze się często |
| Kołdra obciążeniowa | Głównie z poszycia - granulat szklany daje przede wszystkim ciężar | O odprowadzaniu wilgoci decyduje poszycie, bo kołdra ściśle przylega do ciała | Zależy od modelu - przy kilku kilogramach, a na mokro jeszcze większej masie, rozstrzyga metka i ładowność pralki | Gdy liczy się nacisk przykrycia; nie jest projektowana jako kołdra zimowa |
Tabela odpowiada też na częste pytanie, czy lepsza jest kołdra puchowa czy syntetyczna. Puch ma przewagę ciepła na gram i lepiej radzi sobie z wilgocią, syntetyk - możliwość prania w wysokiej temperaturze w domowej pralce.
Czy kołdra obciążeniowa nadaje się na zimę?
Kołdra obciążeniowa nie zastępuje kołdry zimowej, bo została zaprojektowana do równomiernego nacisku na ciało. Izolacja cieplna jest w niej sprawą drugorzędną. Kołdry obciążeniowe w sklepie mają poszycie z mikrofibry i wypełnienie z granulatu szklanego, a ich masa sięga od 1 do 13 kg.
Granulat nie zatrzymuje powietrza tak jak puch czy włókno, dlatego o cieple takiej kołdry decyduje głównie poszycie. Dobór wagi i rozmiaru to osobny temat, opisany w tekście Kołdra obciążeniowa - jak działa i jak dobrać wagę dla dziecka i dorosłego?
Kiedy kołdra puchowa grzeje lepiej niż wełniana?
Kołdra puchowa grzeje lepiej w chłodnej sypialni i u osób, które marzną, bo daje najwięcej ciepła przy najmniejszej wadze. Wełna ma przewagę tam, gdzie problemem jest pocenie się w ciepłym mieszkaniu.
Zimowe kołdry puchowe w sklepie mają wypełnienie z puchu gęsiego, poszycie ze 100% bawełny i konstrukcję kasetonową, w której puch nie przesuwa się na brzegi kołdry. Bawełniana tkanina jest przewiewna, więc wilgoć z wypełnienia ma którędy uciec.
Kołdry wełniane są ciężkie. Kołdra z wełny owczej waży w sklepie 2,5 kg w rozmiarze 180x200 cm i 3 kg w rozmiarze 200x220 cm. Dla części osób ten ciężar jest zaletą, dla innych powodem, żeby wybrać puch.
Jak czytać opis kołdry puchowej - procent puchu i cuin?
Norma PN-EN 12934 określa, jak oznacza się skład wypełnienia, czyli udział puchu i piór. Zapis „60% puchu gęsiego” oznacza, że pozostała część to głównie pióra. Puch to puszyste skupiska bez twardej dutki, a pióra mają dutkę, więc są cięższe i zatrzymują mniej powietrza.
Cuin (cubic inch, w opisach także cu.in.) to miara sprężystości puchu - objętości, jaką zajmuje uncja wypełnienia w znormalizowanym cylindrze pomiarowym. Im wyższa liczba, tym więcej powietrza zatrzymuje ta sama masa puchu i tym lżejsza może być kołdra o tym samym cieple. Zimowa kołdra puchowa z bawełnianym poszyciem w sklepie ma sprężystość 600 cu.in.
Cuin nie mówi, jak ciepła jest kołdra. Widać to w ofercie sklepu - ta sama kołdra z 60% puchu gęsiego występuje w wersji całorocznej i zimowej, a o różnicy w cieple decyduje ilość wypełnienia. Dlatego przy wyborze patrzy się na klasę ciepła - letnią, całoroczną albo zimową - a cuin traktuje jako informację o jakości puchu.
Dla kogo kołdra z wełny owczej sprawdzi się zimą?
Kołdra z wełny owczej sprawdza się u osób, które pocą się w nocy, i w ogrzewanych sypialniach. Wełna wiąże wilgoć we wnętrzu włókna i oddaje ją do otoczenia, gdy powietrze jest suchsze, więc działa jak bufor dla pary wodnej spod przykrycia.
W kartach produktów kołdry z wełny owczej mają oznaczenie kołdry całorocznej i poszycie z policottonu, czyli tkaniny z 70% poliestru i 30% bawełny. To dobra wskazówka, że wełna pasuje bardziej do ogrzewanego mieszkania niż do bardzo zimnego pokoju.
Wadą jest pielęgnacja. Karta produktu dopuszcza pranie w pralce, ale bez wirowania i bez suszarki bębnowej, a kołdra ważąca na sucho 2,5-3 kg po namoczeniu wymaga miejsca i czasu na wyschnięcie. Brakuje też badań, które pokazywałyby, że wełna chroni przed roztoczami, dlatego dla alergika rozstrzyga temperatura prania.
Czy kołdra półpuchowa to dobry kompromis na zimę?
Kołdra półpuchowa łączy puch z większym udziałem piór. Pióra mają niższą sprężystość, więc żeby uzyskać to samo ciepło, potrzeba ich więcej wagowo - kołdra jest cięższa i mniej puszysta niż puchowa.
Część osób właśnie tego szuka, bo lubi czuć ciężar przykrycia. Pranie wygląda tak samo jak przy puchu, a szczegóły programu i suszenia opisuje tekst Jak prać kołdrę i poduszkę z pierza? Temperatura, program i suszenie.
Jaka kołdra dla alergika sprawdzi się zimą?
Alergikowi uczulonemu na roztocza kurzu domowego najlepiej służy kołdra, którą można regularnie prać w domowej pralce w co najmniej 60°C. W praktyce oznacza to kołdrę antyalergiczną z wypełnieniem syntetycznym.
W badaniu McDonald i Tovey z 1992 roku wszystkie roztocza ginęły w wodzie o temperaturze 55°C i wyższej. Pranie w zimnej wodzie zmniejszało ilość alergenu o ponad 90%, ale nie usuwało z pościeli większości żywych roztoczy.
Późniejsze badanie z 2008 roku podało konkretne liczby. Pranie w 30°C zabiło 6,5% roztoczy, w 40°C - 9,6%, a w 60°C - wszystkie. Inna praca pokazała, że nie każda pralka, domowa czy przemysłowa, utrzymuje temperaturę powyżej 55°C dłużej niż przez 10 minut. Sama nastawa 60°C nie gwarantuje więc, że woda przez dłuższy czas była tak gorąca.
Kołdry antyalergiczne w sklepie mają wypełnienie z włókien silikonowych i poszycie z mikrofibry. Karty tych kołder podają pranie w 60°C, a przy kołdrze 4 pory roku z tej grupy - nawet w 90°C. Kołdry z puchu i pierza pierze się zwykle w 30-40°C. Przed zakupem i tak trzeba sprawdzić metkę konkretnego modelu.
Określenie „antyalergiczna” opisuje wypełnienie, które znosi częste pranie w wysokiej temperaturze. Samo w sobie nie chroni przed alergią, a o efekcie decyduje to, jak często kołdra trafia do pralki. U dziecka z alergią mniejszy rozmiar kołdry ułatwia pranie, bo kołdra swobodniej mieści się w bębnie.
Kołdra 4 pory roku czy całoroczna - którą wybrać na zimę?
Kołdra 4 pory roku sprawdza się, gdy temperatura w sypialni zmienia się w ciągu sezonu, a kołdra całoroczna - gdy przez całą zimę w sypialni jest podobnie ciepło.
Kołdra 4 pory roku to dwie osobne kołdry spinane napami. W sklepie w rozmiarze 160x200 cm jest to cienka warstwa 120 g/m² z 400 g wypełnienia i grubsza 350 g/m² z 1120 g wypełnienia. Taki zestaw daje trzy konfiguracje:
- sama cienka warstwa - na lato i na noce w mocno ogrzewanym mieszkaniu,
- sama grubsza warstwa - na jesień i dużą część zimy w ogrzewanej sypialni,
- obie warstwy spięte razem, łącznie około 470 g/m² - na mroźne noce i chłodne pokoje.
Gramaturę łatwo przeliczyć na masę wypełnienia. Kołdra 160x200 cm ma 3,2 m², więc 350 g/m² daje 3,2 × 350 = 1120 g, czyli dokładnie tyle, ile podaje karta produktu.
Kołdra DUO wygląda podobnie, ale działa inaczej. Producent opisuje ją jako dwie kołdry, letnią i wiosenną, zszyte trwale na krawędziach, z kieszenią powietrzną pomiędzy. Takiej kołdry nie da się rozpiąć, więc służy wyłącznie jako ciepła kołdra zimowa.
Kołdra całoroczna to jedna warstwa o średniej gramaturze albo średniej ilości puchu. Sprawdza się w sypialni, w której przez całą zimę jest ciepło, i u osób, które nie chcą zmieniać kołdry co sezon.
Na dopasowanie kołdry wpływa też rozmiar. Para, w której jedna osoba marznie, a druga się poci, rzadko znajdzie komfort pod jedną kołdrą 200x220 cm. Rozwiązaniem są dwie osobne kołdry o różnej klasie ciepła, na przykład w rozmiarze 140x200 cm albo 160x200 cm dla każdej osoby.
Jaką kołdrę wybrać na zimę?
Na zimę wybiera się kołdrę według temperatury w sypialni, reakcji ciała na ciepło i sposobu prania. W chłodnym pokoju najlepiej sprawdza się puch w klasie zimowej, w ogrzewanym mieszkaniu - lżejszy puch, wełna albo kołdra 4 pory roku, a u alergika kołdra antyalergiczna prana w 60°C.
Przed zakupem sprawdza się na metce trzy rzeczy. Przy puchu to procent puchu i klasa ciepła, przy syntetyku gramatura w g/m², a przy każdym rodzaju wypełnienia - dopuszczalna temperatura prania.
W sklepie internetowym Łóżkoholicy kołdry są podzielone według wypełnienia i według sezonu. Przejrzyj kołdry zimowe i wybierz tę, która pasuje do temperatury w Twojej sypialni.
FAQ - najczęstsze pytania o kołdrę na zimę
Jaka kołdra jest najcieplejsza na zimę?
Najwięcej ciepła przy najmniejszej wadze daje kołdra puchowa w klasie zimowej, z wysokim udziałem puchu gęsiego. Wśród kołder syntetycznych ciepło rośnie z gramaturą, a dodatkową warstwę powietrza dają dwie warstwy kołdry 4 pory roku spięte razem, na przykład 120 g/m² i 350 g/m², oraz kołdra DUO z dwiema warstwami zszytymi na stałe.
Kołdra puchowa czy wełniana - która jest lepsza na zimę?
Kołdra puchowa jest lepsza do chłodnej sypialni i dla osób, które marzną, bo daje najwięcej ciepła na gram. Wełniana lepiej sprawdza się w ogrzewanym mieszkaniu i u osób pocących się w nocy, bo wiąże wilgoć we włóknie. Jest też cięższa - w sklepie waży 2,5 kg w rozmiarze 180x200 cm i 3 kg w rozmiarze 200x220 cm.
Jaką gramaturę powinna mieć kołdra na zimę?
Gramaturę w g/m² podaje się przy kołdrach syntetycznych. W kołdrze 4 pory roku z oferty sklepu warstwa opisana jako zimowa ma 350 g/m², a po spięciu z letnią 120 g/m² razem około 470 g/m². Kołdry puchowe opisuje się procentem puchu, cuin i klasą ciepła, a wełniane wagą całej kołdry, więc tych liczb nie porównuje się wprost.
Czy kołdra całoroczna wystarczy na zimę?
W ogrzewanym mieszkaniu zwykle wystarczy. Średnia temperatura ogrzewania w domach w Unii Europejskiej przekracza 22°C, a przy takim cieple pełna kołdra zimowa często prowadzi do pocenia się. Kołdra zimowa albo zestaw 4 pory roku jest lepszym wyborem w chłodnej sypialni i dla osób, które marzną mimo ogrzewania.
Czym różni się kołdra 4 pory roku od kołdry DUO?
Kołdra 4 pory roku to dwie osobne kołdry spinane napami - cieńsza i grubsza - używane pojedynczo albo razem, zależnie od temperatury. Kołdra DUO też ma dwie warstwy, ale zszyte trwale na krawędziach, z kieszenią powietrzną pomiędzy. Nie da się jej rozdzielić, więc służy wyłącznie jako ciepła kołdra zimowa.