Jak prać kołdrę i poduszkę z pierza? Temperatura, program i suszenie

Jak prać kołdrę i poduszkę z pierza? W pralce, na programie delikatnym lub do wełny, w temperaturze z metki (zwykle 30-40°C, część kołder dopuszcza 60°C), z płynem do puchu zamiast proszku, bez płynu do płukania i na niskich obrotach. O wyniku decydują bęben, w którym wsad ma się swobodnie obracać, oraz dosuszenie wypełnienia do samego środka.

Przeczytaj również

• Co można suszyć w suszarce bębnowej? Tabela materiałów, symboli i programów
• Jakie wypełnienie poduszki wybrać - puch, pierze, silikon czy pianka?
• Jak prać ręczniki, aby były miękkie i chłonne?

Czy kołdrę i poduszkę z pierza można prać w pralce?

Tak, jeżeli metka dopuszcza pranie wodne, poszycie jest szczelne, a bęben pomieści wsad z zapasem. Puch i pierze nie boją się wody - zanim trafią do kołdry, przechodzą w zakładzie pranie wodne, suszenie parą i sortowanie. Tak wygląda higieniczne przygotowanie surowca opisane przez Europejskie Stowarzyszenie Pierza i Puchu (EDFA).

W karcie każdej kołdry z kategorii kołder puchowych w Łóżkoholikach wypełnienie opisane jest jako prane i czyszczone fabrycznie, a poszycie to gęsto tkana bawełna woskowana od spodu, żeby puch nie przechodził przez tkaninę. To samo dotyczy poduszek puchowych. Kołdra i poduszka z takim poszyciem są przygotowane na kontakt z wodą.

Domowa pralka niszczy puch inaczej, niż się przyjęło mówić - wysoką temperaturą wbrew metce, agresywnymi detergentami, wirowaniem na pełnych obrotach i przede wszystkim wilgocią zostawioną w środku po praniu. Każdy z tych błędów da się wyeliminować, dlatego kołdry w pralce automatycznej wychodzą dobrze, o ile pralka i czas na to pozwalają. Kołdry z wypełnieniem syntetycznym znoszą wyższą temperaturę i częstsze pranie, ale to inna kategoria i inny poradnik.

Dlaczego pojemność bębna decyduje o praniu kołdry z pierza?

Kołdra z pierza waży niewiele, a zajmuje dużo miejsca. W karcie produktu kołdry z puchem gęsim w Łóżkoholikach stoi 2,9 kg dla rozmiaru 140x200 cm, 3,1 kg dla 160x200 cm i 4,2 kg dla 200x220 cm, z czego samo wypełnienie to odpowiednio 1,6 kg, 1,7 kg i 2 kg. Każda z tych liczb mieści się w nominalnym wsadzie pralki 7-8 kg, więc waga myli.

Pralka ma wsad udźwignąć, ale przede wszystkim pozwolić mu opadać w wodzie. Kołdra dwuosobowa zajmuje po namoczeniu 50-75 litrów, a bęben pralki 7-8 kg ma około 55 litrów. Stąd producenci pralek podają dla kołdry pojedynczej bęben co najmniej 6-7 kg, dla dwuosobowej 8-10 kg, a w części modeli program do kołder jest w instrukcji ograniczony do 2-2,5 kg suchego wsadu.

Puch i pierze chłoną wielokrotność swojej wagi w wodzie. Kołdra upchana ciasno nie obraca się, tylko przesuwa jako jedna bryła, woda i płyn do prania nie docierają do środka, a resztki środka piorącego zostają w wypełnieniu i po wyschnięciu sklejają puch. To dlatego ta sama kołdra u jednej osoby wychodzi z pralki puszysta, a u drugiej zbita.

Test jest prosty. Po włożeniu kołdry luźno do bębna wsad ma zajmować najwyżej trzy czwarte jego objętości i dać się obrócić ręką bez dociskania. Jeżeli trzeba go wpychać, żeby wyprać kołdrę w domowej pralce, lepiej pójść do pralni samoobsługowej z bębnem 15-18 kg albo do pralni wodnej. Pranie poduszek z pierza wymaga mniej miejsca, a więcej cierpliwości przy suszeniu.

Jak prać kołdrę i poduszkę z pierza krok po kroku?

Kolejność poniżej jest kolejnością rzeczywistych czynności. Każdy krok warunkuje następny, a najdłuższy jest ostatni.

1. Sprawdź metkę, szwy i bęben. Misa z liczbą podaje maksymalną temperaturę prania, przekreślona misa wyklucza pralkę, kwadrat z kołem dopuszcza suszarkę bębnową. Bez metki przyjmij najostrożniejszy wariant, czyli 30°C na programie delikatnym i suszenie w niskiej temperaturze. Obejrzyj szwy, lamówkę i miejsca przetarć - gdy pierze przebija przez tkaninę, najpierw zaszyj ubytek albo przesyp wypełnienie do nowego wsypu, bo luźne pióra potrafią zatkać pompę pralki. Na koniec zrób test bębna z poprzedniej sekcji.
2. Włóż wsad luźno i sam. Kołdra trafia do bębna bez poszwy i bez innych rzeczy, rozłożona, a nie zwinięta w rulon. Poduszki pierz pojedynczo, a w dużym bębnie dwie naraz, żeby wsad był wyważony przy wirowaniu. Do środka wrzuć 2-3 czyste piłeczki tenisowe albo kulki do prania - rozbijają wypełnienie już w czasie cyklu prania.
3. Ustaw program i dozuj płyn. Program delikatny, do wełny (puch i pióra są z keratyny, tak jak wełna) albo specjalny program do prania puchu, jeżeli pralka go ma. Kołdrę należy prać w temperaturze z metki, czyli zwykle 30-40°C; jeżeli metka dopuszcza 60°C, ta temperatura zabija roztocza, a niższa je tylko wypłukuje. Wirowanie ustaw na 400-800 obrotów i włącz dodatkowe płukanie. Środek piorący to płyn do puchu lub delikatny płyn do prania w jednej trzeciej zwykłej dawki - bez proszku do prania, bez wybielacza i bez płynu do płukania.
4. Odwiruj drugi raz i od razu wyjmij. Po zakończeniu programu uruchom samo wirowanie jeszcze raz na tych samych obrotach - mokry puch jest ciężki, a każda wyciśnięta szklanka wody skraca suszenie. Nie zostawiaj wsadu w zamkniętym bębnie, bo wilgotne wypełnienie zaczyna pachnieć w ciągu godzin.
5. Susz w niskiej temperaturze do suchego środka i rozbij puch. W suszarce bębnowej ustaw program do tkanin delikatnych (jedna kropka na metce, czyli do 60°C), włóż te same piłeczki i susz w cyklach po 20-30 minut, po każdym wyjmując kołdrę i energicznie ją przetrzepując. Sprawdzaj dłonią środek najgrubszych komór - chłód pod palcami oznacza wilgoć. W domowej suszarce zajmuje to zwykle ponad dwie godziny. Po ostatnim cyklu rozłóż kołdrę na kilka godzin w przewiewnym miejscu, rozetrzyj palcami resztę grudek i dopiero wtedy załóż poszwę.

Jak wysuszyć kołdrę z pierza bez suszarki bębnowej?

Bez suszarki suszenie trwa dniami i zależy od pogody. Kołdrę rozkłada się na płasko na suszarce stojącej w przewiewnym, zacienionym miejscu, bo wieszanie na sznurze przesuwa mokre wypełnienie w dół. Co pół godziny trzeba ją przełożyć na drugą stronę i rozetrzeć grudki palcami przez tkaninę. Pełne słońce grzeje nierówno i żółci bawełnę, ale godzina lub dwie w rozproszonym świetle pod koniec suszenia usuwają zapach.

Producenci pościeli puchowej piszą wprost, że suszenie na sznurku jest ryzykowne, bo w wilgotnym powietrzu wypełnienie zaczyna pleśnieć, zanim wyschnie. Dlatego bez suszarki pranie i suszenie planuje się na ciepłe, suche dni albo od razu wybiera pralnię z suszeniem.

Jak często prać kołdrę i poduszkę z pierza?

Zaleca się pranie kołdry raz do dwóch razy w roku, a poduszki co najmniej raz w roku - tak podają producenci pościeli puchowej i środków piorących. Poduszki należy prać częściej niż kołdry, bo głowa poci się mocniej, a włosy zostawiają na wsypie łój. Rozstrzyga jednak stan, a nie kalendarz - plama, zapach, który nie znika po wietrzeniu, albo poduszka, która po złożeniu na pół nie wraca do kształtu, to sygnał do prania od razu.

Zbyt częste pranie kołder skraca życie puchu, bo każdy cykl prania i suszenia zużywa pióra. Zamiast tego lepiej częściej prać poszwę i poszewkę, które przyjmują większość potu - regularne pranie pościeli i codzienne wietrzenie kołdry pozwalają prać samo wypełnienie rzadko, a komfort snu na tym nie traci.

Jak odświeżyć kołdrę i poduszkę z pierza bez prania?

Odświeżanie usuwa wilgoć i zapach oraz przywraca objętość. Nie usuwa potu, łoju i kurzu z wnętrza wypełnienia - to robi tylko pranie. Rozróżnienie ma znaczenie, bo większość porad wymienia obie rzeczy jednym tchem, a potem ktoś wietrzy przez trzy dni kołdrę, która potrzebuje pralki.

Codzienne odkrycie łóżka. Kołdra odłożona na kwadrans po wstaniu oddaje wilgoć z nocy, zanim wróci na materac. To najskuteczniejsze odświeżanie i nic nie kosztuje.

Wietrzenie na świeżym powietrzu. Suchy dzień, cień lub półcień, kołdra rozłożona na suszarce na kilka godzin, z przetrzepaniem co jakiś czas. Zimowe wietrzenie na balkonie usuwa zapach równie dobrze, ale nie zabija roztoczy - w badaniach nad mrożeniem samice przeżywały dobę w minus 4°C, a giną dopiero po co najmniej 12 godzinach w minus 12°C i niżej, czyli w warunkach zamrażarki.

Trzepanie i rozbijanie. Codzienne strzepnięcie kołdry i poduszki oraz przerzucenie zbitych komór palcami zatrzymuje wędrówkę wypełnienia do brzegów. Kołdrę wyciągniętą po lecie z szafy trzepie się kilka minut, zanim oceni się, czy pachnie stęchlizną, czy tylko zamknięciem. Zapach nowej kołdry prosto z folii to zwykle zapach naturalnego wypełnienia i znika po kilku dniach wietrzenia.

Program odświeżania w suszarce. 20-30 minut w suszarce bębnowej na zimnym powietrzu lub niskiej temperaturze z użyciem piłeczek tenisowych rozbija puch i wyciąga wilgoć - to najszybszy sposób na kołdrę, która po lecie w pokrowcu straciła objętość. Program parowy działa podobnie na zapach, ale nie pierze.

Kiedy odświeżanie nie wystarczy? Gdy zapach wraca dzień po wietrzeniu, gdy na wsypie widać żółte plamy od potu albo gdy poduszka po złożeniu na pół zostaje płaska. Wtedy zostaje pranie, a przy pokruszonym pierzu wymiana wypełnienia.

Co zrobić, gdy kołdra lub poduszka zbiła się po praniu?

Zbicie po praniu ma dwie typowe przyczyny i obie zwykle da się cofnąć. Pierwsza to wilgoć - wypełnienie, które w dotyku wydawało się suche, było mokre w środku, a mokry puch skleja się w grudki i zaczyna pachnieć. Ratunkiem jest suszarka bębnowa - niska temperatura, piłeczki tenisowe, cykle po 20-30 minut z przetrzepywaniem, aż środek najgrubszej komory będzie ciepły i suchy. Bez suszarki zostaje kilkudniowe suszenie na płasko z rozcieraniem każdej grudki palcami przez tkaninę.

Druga przyczyna to resztki detergentu, które obklejają puch i odbierają mu sprężystość. Wtedy kołdrę pierze się jeszcze raz bez środka piorącego, na samym płukaniu z dodatkowym płukaniem, i suszy od nowa według tej samej procedury.

Kiedy się nie da? Gdy po pełnym wysuszeniu kołdra dalej pachnie stęchlizną, bo w wypełnieniu rozwinęła się pleśń, gdy grudki po rozbiciu wracają w to samo miejsce, bo pióra są pokruszone, albo gdy poduszka po latach nie wraca do kształtu po złożeniu. Wypełnienie jest wtedy zużyte i żadne pranie go nie odmłodzi.

Zanim wyrzucisz całą kołdrę, sprawdź, czy problem nie leży w samej tkaninie. Jeżeli puch przebija przez zużyty wsyp, a wypełnienie jest jeszcze sprężyste, tańszym rozwiązaniem jest przesypanie go do nowego wsypu. Łóżkoholicy mają w ofercie wsypy na kołdrę i na poduszki ze 100% bawełny inlet o gramaturze 165 g/m², woskowane od spodu, z otworem na przesypanie wypełnienia i zaszycie.

Kiedy lepiej oddać kołdrę z pierza do pralni?

Do pralni oddaje się kołdrę, gdy bęben domowej pralki jest za mały, gdy nie ma suszarki ani pogody na kilkudniowe suszenie, przy zastarzałych plamach albo gdy kołdra jest stara i ma słabe szwy. W pralni należy poprosić o pranie wodne na programie do puchu z suszeniem do sucha. Pralnie wodne i samoobsługowe mają bębny 15-18 kg, w których kołdra ma miejsce, a suszenie kończy się tego samego dnia.

Dlaczego pralnia chemiczna to gorszy pomysł niż pranie wodne?

Czyszczenie chemiczne odbywa się w rozpuszczalniku, a nie w wodzie, i część polskich poradników poleca je dla puchu jako bezpieczniejszą opcję. Producenci pościeli puchowej z Kanady i Wielkiej Brytanii mówią co innego - rozpuszczalniki pozbawiają pióra naturalnego tłuszczu, po którym puch traci sprężystość, a chemikalia szkodzą wypełnieniu. Ich zalecenie jest jednoznaczne - pranie wodne, a gdy domowa pralka jest za mała, pralnia samoobsługowa.

Badania nad roztoczami pokazują drugą słabość tej metody. Rozpuszczalnik zabija roztocza, ale nie wypłukuje ich alergenu, bo ten rozpuszcza się w wodzie; to samo dotyczy potu, który po czyszczeniu chemicznym zostaje w poduszce. Pranie pierza w pralni ma więc sens wtedy, gdy jest praniem wodnym. Osobną usługą są zakłady czyszczenia pierza, które wysypują wypełnienie, odpylają je, przepuszczają przez parę i przesypują do nowego wsypu. To renowacja starych pierzyn ze zbitym, zakurzonym wsadem, a zwykle zabrudzoną kołdrę wystarczy wyprać.

Czysta kołdra i poduszka z pierza to kwestia metody - Łóżkoholicy wiedzą jak!

Kołdrę i poduszkę z pierza pierze się w warunkach domowych bez ryzyka, jeżeli bęben pomieści wsad z zapasem, program jest delikatny, temperatura zgodna z metką, środek łagodny i dozowany oszczędnie, a suszenie doprowadzone do końca w niskiej temperaturze z piłeczkami. Zbita po praniu poduszka to najczęściej poduszka niedosuszona i wraca do formy po kolejnym cyklu w suszarce. Odświeżanie wypełnia czas między praniami i żadnego z nich nie zastępuje.

Jeżeli wypełnienie jest już zużyte, w Łóżkoholikach znajdziesz kołdry naturalne, w tym lżejsze kołdry puchowe oraz kołdry półpuchowe z większym udziałem pierza i wyraźniejszą sprężystością. Przed zakupem sprawdź w karcie produktu wagę kołdry - to ona podpowie, czy następne pranie zrobisz w domu.

FAQ - najczęstsze pytania o pranie puchu i pierza

W jakiej temperaturze prać kołdrę z pierza?

W temperaturze z metki, najczęściej 30-40°C na programie delikatnym lub do wełny. Jeżeli producent dopuszcza 60°C, ta temperatura zabija roztocza, których pranie w 40°C nie zabija, choć wypłukuje 97,6% ich głównego alergenu. Bez metki bezpieczny wariant to 30°C, niskie obroty i dodatkowe płukanie.

Czy poduszki z pierza można prać w pralce?

Tak, jeżeli metka nie wyklucza prania wodnego, a wsyp jest szczelny i bez przetarć. Poduszkę pierze się pojedynczo albo parami dla wyważenia bębna, na programie delikatnym w 30-40°C, z płynem do puchu w zmniejszonej dawce. Decyduje suszenie - poduszka musi być sucha w samym środku, inaczej puch zbija się w grudki.

Czy poduszki z pierza można wirować?

Można, na 400-800 obrotach na minutę, i trzeba, bo mokry puch chłonie wielokrotność swojej wagi w wodzie i bez wirowania schnie dniami. Szwajcarskie stowarzyszenie branży pościelowej zaleca wręcz powtórzenie wirowania. Szkodzi dopiero pełna prędkość, przy której ciężki, mokry wsad obciąża szwy i komory.

Czy do prania kołdry z pierza dodawać płyn do płukania?

Nie. Płyn do płukania osadza się na piórach woskową warstwą, skleja puch i odbiera mu zdolność chłonięcia wilgoci. To samo dotyczy chusteczek zapachowych do suszarki. Zamiast tego stosuje się dodatkowe płukanie czystą wodą, które usuwa resztki płynu do prania, a miękkość i objętość przywracają piłeczki w suszarce.

Jak często prać kołdrę i poduszkę z pierza?

Kołdrę raz do dwóch razy w roku, poduszkę co najmniej raz w roku, a od razu przy plamie lub zapachu, który nie znika po wietrzeniu. Rzadsze pranie wypełnienia równoważy się regularnym praniem poszwy i poszewki, które przyjmują większość potu. Zbyt częste pranie skraca życie puchu, bo każdy cykl zużywa pióra.